Η αορτική βαλβίδα είναι η βαλβίδα μεταξύ της αριστερής κοιλίας της καρδιάς και της αορτής και αποτελείται από τρεις πτυχές που ανοιγοκλείνουν.
Με την πρόοδο της ηλικίας, αλλά και σε νεότερα άτομα (ειδικά σε δίπτυχες βαλβίδες, δηλαδή όταν η αορτική βαλβίδα αποτελείται από δύο πτυχές και όχι από τρείς) επασβεστώνεται, κάτι που μειώνει το στόμιο διάνοιξής της (στένωση) ή διατηρείται λίγο ανοικτό κατά τη σύγκλεισή της (ανεπάρκεια).
Τα συμπτώματα που εμφανίζονται είναι αρχικά δύσπνοια κατά την έντονη σωματική δραστηριότητα και στη συνέχεια και κατά την μέτρια και ήπια σωματική κόπωση, στηθάγχη δηλαδή πόνος στο στήθος κατά την σωματική κόπωση και συγκοπτικά (λιποθυμικά) επεισόδια, δηλαδή απώλεια συνείδησης που οφείλεται κυρίως στην χαμηλή παροχή αίματος . Μετά την εμφάνιση των συμπτωμάτων η θνητότητα της πάθησης είναι πολύ μεγάλη. Η φαρμακευτική αγωγή δε μπορεί να αντιμετωπίσει αιτιολογικά τη νόσο παρά μόνο να αμβλύνει εν μέρει τα ενοχλήματα του ασθενούς.
Όταν εμφανιστούν τα συμπτώματα και οφείλονται στη σοβαρού βαθμού στένωση της αορτικής βαλβίδας, τίθεται η ένδειξη για αντικατάσταση της βαλβίδας. Η αντικατάσταση μπορεί να γίνει είτε χειρουργικά είτε διαδερμικά (transcatheter aortic valve implantation -TAVI). Η χειρουργική αντικατάσταση γίνεται είτε ανοικτά με στερνοτομή (στην πλειονότητα των περιπτώσεων χειρουργικής αντικατάστασης) είτε με μικρές οπές στο στήθος (θωρακοσκοπικά).
Η διαδερμική μέθοδος (TAVI) διενεργείται μέσω μεγάλης αρτηρίας (κυρίως της μηριαίας) με τοπική μόνο αναισθησία και χορήγηση ήπιας μέθης, χωρίς διασωλήνωση του ασθενούς. Η νέα βαλβίδα προωθείται μέσω της αορτής, εκπτύσσεται εντός της υπάρχουσας στενωμένης βαλβίδας και λειτουργεί άμεσα.
Οι ασθενείς παραμένουν για ένα βράδυ στη μονάδα εντατικής θεραπείας για παρακολούθηση και στη συνέχεια για 2 έως 4 ημέρες σε απλό θάλαμο νοσηλείας.
Η ανάρρωση, σε σχέση με την κλασσική χειρουργική αντικατάσταση, είναι πιο εύκολη και σύντομη και οι ασθενείς επιστρέφουν στις δραστηριότητές τους σύντομα.
Η διαδερμική εμφύτευση της αορτικής βαλβίδας (TAVI) έχει ένδειξη για ασθενείς από χαμηλού έως και πολύ υψηλού χειρουργικού κινδύνου, αλλά όχι για πολύ νέους ηλικιακά ασθενείς στους οποίους είναι προτιμητέα η καρδιοχειρουργική επέμβαση.
Ειδικότερα σύμφωνα με τις Ευρωπαικές Οδηγίες, ασθενείς με σοβαρού βαθμού στένωση αορτικής βαλβίδας, ηλικίας άνω των 75 ετών, πρέπει να υποβάλλονται σε TAVI, εκτός εάν δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί τεχνικά. Ασθενείς ηλικίας κάτω των 75 ετών, πρέπει να υποβάλλονται κατά προτίμηση σε χειρουργική αντικατάσταση, εκτός εάν για διάφορους λόγους (πχ προηγούμενη καρδιοχειρουργική επέμβαση, σοβαρό αναπνευστικό πρόβλημα) ο χειρουργικός κίνδυνος είναι υψηλός.
Σύμφωνα με τις Αμερικάνικες Οδηγίες, ασθενείς με σοβαρού βαθμού στένωση αορτικής βαλβίδας, ηλικίας κάτω των 65 ετών, πρέπει να υποβάλλονται σε χειρουργική αντικατάσταση. Ασθενείς ηλικίας 65 έως 80 ετών, μπορούν να υποβληθούν είτε σε TAVI είτε σε χειρουργική αντικατάσταση, ανάλογα με την απόφαση της ιατρικής ομάδας και ασθενείς ηλικίας άνω των 80 ετών, πρέπει να υποβάλλονται σε TAVI.
Η πρώτη διαδερμική αντικατάσταση αορτικής βαλβίδας (TAVI) έγινε το 2002 και ο αριθμός τους συνεχώς αυξάνει ενώ μειώνονται οι χειρουργικές αντικαταστάσεις παγκοσμίως.
